Kalendarium wojny na Sri Lance

wp.pl | dodane 2009-02-24 (14:15)

A A A

Najważniejsze wydarzenia konfliktu między Syngalezami a Tamilami:

1815 r. – Anglia uzyskuje kontrolę nad całym Cejlonem. Rozwijają plantacje herbaciane, ściągając do pracy w niewolniczych warunkach Tamilów z Półwyspu Indyjskiego.

4 luty 1948 r. – Cejlon z kolonii staje się brytyjskim dominium. Choć pozostaje w bliskich relacjach z metropolią, w istocie staje się niepodległym, demokratycznym krajem.

1953 r. – Język syngaleski zostaje jedynym językiem oficjalnym i urzędowym kraju. Pierwsze zamieszki organizowane przez Tamilów.

1962 r. – Rusza akcja przesiedlania Tamilów Indyjskich (imigrantów lub potomków imigrantów) do Indii. Tamilowie Indyjscy nie dostają obywatelstwa Cejlonu, w odróżnieniu od Tamilów Cejlońskich, ludności od wieków zamieszkującej północną część wyspy.

1970 r. – Zakaz importu na wyspę tamilskich dóbr kultury.

1971 r. – Akcja afirmatywna, wspierająca wyższą edukację najbiedniejszej części społeczeństwa oraz ludności wiejskiej. Efektem jest znaczne ograniczenie dostępu do cejlońskich uniwersytetów Tamilom. Wybucha powstanie maoistowskiego Frontu Wyzwolenia Ludowego, w którego szeregach znajdowali się głównie syngalescy maoiści. Powstanie zostaje brutalnie i szybko stłumione.

1972 r. – Organizuje się Tamilski Zjednoczony Front Wyzwolenia, najważniejsza partia opozycyjna na cejlońskiej scenie politycznej, zbierająca praktycznie wszystkie głosy Tamilów. Ponieważ dąży do secesji obszarów Cejlonu zamieszkałych przez Tamilów, jej działalność zostaje zakazana. Cejlon zmienia nazwę na Sri Lanka, co z sanskrytu oznacza „świętą wyspę”.

1976 r. – Powstanie organizacji Tygrysów Wyzwolenia Tamilskiego Ilamu, czyli Tamilskich Tygrysów. Wkrótce będzie jedyną organizacją Tamilów, brutalnie niszczącą wszelkie inne partie i partyzantki.

1977 r. – Wielkie powstanie Tamilów, spacyfikowane przez armię.

1981 r. – Pożar biblioteki w Jaffnie, największej i najbogatszej w stare manukrypty. Podpalacze doprowadzili do zniszczenia największego zbioru materialnych śladów kultury tamilskiej na Cejlonie.

czerwiec 1983 r. – W pogromach ginie ok. 3000 Tamilów. Władze nie zrobiły nic, by ochronić ludność tamilską przed przemocą ze strony syngaleskiej większości. Początek wojny syngalesko-tamilskiej.

1987 r. – Pokojową misję na Cejlonie zaczynają siły indyjskie. Walczą z tamilską partyzantką i próbują rozdzielać zwaśnione strony. Język tamilski uzyskuje takie same prawa, jak syngaleski.

1990 r. – Indyjska misja zostaje zakończona. Tamilowie wznawiają aktywność zbrojną.

1991 r. – Premier Indii, Rajiv Gandhi, który doprowadził do wysłania indyjskich wojsk do Sri Lanki, zostaje zabity przez tamilskiego zamachowca-samobójcę.

czerwiec-lipiec 1991 r. – Największa bitwa wojny syngalesko-tamilskiej: oblężenie Yapanaya. Po krwawych walkach Tamilowie wycofują się, zostawiając strategiczny punkt w rękach Syngalezów.

1992 r. – Grupa dowódców armi lankijskiej – Denzil Kobbekaduwa, generał Vijaya Wimalaratne i admirał Mohan Jayamaha – ginie, gdy ich samochód wjeżdża na tamilską minę.

1 maj 1993 r. – W zamachu terrorystycznym ginie prezydent Sri Lanki, Ranasinghe Premadasa.

1999 r. – Chandrika Kumaratunga, prezydent Sri Lanki, zostaje ranna w zamachu bombowym. Wygrywa wybory prezydenckie i obejmuje urząd na drugą kadencję, utrzymując twardy kurs wobec Tamilskich Tygrysów.

2001 r. – Rozpoczęcie rozmów pokojowych, w których negocjacje prowadzą dyplomaci norwescy. Na czas rozmów wojna ustaje, ale nie wygasa do końca, akty przemocy są rzadsze, jednak ciągle łamie się zawieszenia broni.

2006 r. – Rusza kolejna ofensywa terroru ze strony Tamilów, a potem także ataki partyzantów. Siły rządowe nie tracą jednak żadnego z istotnych punktów strategicznych i stopniowo uzyskują inicjatywę, stopniowo oczyszczając wyspę z obozów Tamilskich Tygrysów.

TAGI: sri lanka, cejlon, wojna, tamilskie tygrysy

oceń