Kalendarium wydarzeń w Gruzji

wp.pl | dodane 2009-01-02 (13:07)

A A A

Istotne daty związane z terenami Gruzji:

IV w. p.n.e. – Zjednoczenie plemion gruzińskich w jedno królestwo.

66 r. n.e. – Gruzja zostaje podbita przez Cesarstwo Rzymskie i zostaje pod rzymskimi wpływami przez następne 400 lat.

IV w n.e. – Gruzja przyjmuje chrześcijaństwo. Religia i polityczny sojusz wiąże kraj z sąsiednim Bizancjum.

VII w n.e. – Gruzja zostaje podbita przez Arabów.

813 r. n.e. – Aszot I zostaje pierwszym względnie niezależnym od Arabów władcą Gruzji. Należy od do rodziny Bagrationi, która będzie sprawować rządy w tym kraju przez kolejne 1000 lat.

XI w. – Gruzja uwalnia się spod muzułmańskiej władzy i konsoliduje swoje ziemie.

XII w. – Pod koniec stulecia Gruzja osiąga szczyt swojej potęgi – zajmuje niemal cały Kaukaz i spory kawałek południowego wybrzeża Morza Czarnego oraz całą dzisiejszą Armenię i część Azerbejdżanu. W kraju religijnej i etnicznej tolerancji powstają wielkie katedry, wspaniałe dzieła literatury.

1236 r. – Gruzja zostaje podbita przez Mongołów.

1386 r. – Początek 18-letniego okresu zniszczeń spowodowanych przez Mongołów Timura.

XV w. – Lokalni książęta wykorzystują słabość zniszczonego królestwa i Gruzja rozpada się na kawałki.

XVI w. – Dezintegrację kraju wykorzystują Turcy i Persowie, dzieląc pomiędzy siebie terytorium Gruzji.

XVII w. – Nieustające powstania Gruzinów powodują brutalną odpowiedź Persów i Turków. Masakry ludności gruzińskiej redukują populację tego narodu do ćwierci miliona ludzi.

1747 r. – Rozpoczyna się proces jednoczenia się perskiej części Gruzji i wybijania się jej na niepodległość.

1785 r. – Turcja najeżdża Wschodnią Gruzję. Mimo podpisanego 2 lata wcześniej sojuszu z Rosją, siły carskie nie udzielają pomocy.

1795 r. – Ponowny najazd Turcji.

1801 r. – Rosja – początkowo zapowiadając udzielenie pomocy Gruzinom – ostatecznie anektuje Gruzję w swoje granice.

1810 r. – Rosja odbiera Turcji część zachodnich księstw Gruzji. Na skutek kolejnych kilku wojen w następnych kilkudziesięciu latach Rosja uzyskuje większość zachodnich terytoriów dzisiejszej Gruzji.

1918 r. – 26 maja Gruzja ogłasza niepodległość, korzystając z burzącej stary porządek w Rosji rewolucji październikowej. Wkrótce wybucha wojna gruzińsko-ormiańska i gruzińsko-osetyjska. Gruzini i Ormianie zostają rozdzieleni przez Brytyjczyków, a Osetia zostaje podporządkowana Tbilisi. Gruzja pozostaje pod brytyjską opieką do 1920 r.

1921 r. – Armia Czerwona uderza na Gruzję. Abchazja i Gruzja osobno zostają wcielone do Zakaukaskiej Federacyjnej Socjalistycznej Republiki Radzieckiej, części składowej ZSRR. Osetia Południowa pozostaje jedynie autonomiczną częścią Gruzji.

1931 r. – Abchazja zostaje wcielona do Gruzińskiej Republiki Socjalistycznej, części ZFSRR.

1936 r. – ZFSRR zostaje podzielona na Gruzję, Azerbejdżan i Armenię – wszystkie te kraje pozostają republikami socjalistycznymi w ramach ZSRR.

1978 r. – Gwałtowne wystąpienia na tle narodowościowym: Abchazi domagają się niezależności od Tbilisi. Władze Gruzji intensyfikują program zaludniania Abchazji ludnością gruzińską.

1989 r. – 9 kwietnia pokojowa demonstracja w Tbilisi domagająca się swobód i niepodległości zostaje rozpędzona przez radzieckich żołnierzy z użyciem broni. Pada wielu zabitych i rannych. W lipcu dochodzi do starć abchazko-gruzińskich w Suchumi, stolicy autonomicznego regionu Abchazja. 10 listopada Rada Delegatów Ludowych radzieckiego Południowoosetyjskiego Okręgu Autonomicznego podjęła decyzję o przyłączeniu Obwodu do Północnoosetyjskiej Autonomicznej Socjalistycznej Republiki Radzieckiej. Sąd Najwyższy Gruzińskiej SRR uznał jednak tę decyzję za sprzeczną z prawem.

1991 r. – 9 kwietnia Gruzja ogłasza niepodległość – niedługo przed formalnym rozpadem ZSRR. W maju prezydentem zostaje Zwiad Gamsachurdia, który pobudza krajowy nacjonalizm i chce zmusić do posłuszeństwa wymykające się kontroli Tbilisi regiony Abchazji i Osetii Południowej. Armia gruzińska próbuje podporządkować centralnej władzy Osetię Południową. W grudniu Gwardia Narodowa obala prezydenta. W kraju wybucha wojna domowa.

1992 r. – Na czele rebeliantów staje Eduard Szewardnadze i wkrótce zaczyna odzyskiwać kontrolę nad krajem. W czerwcu dzięki porozumieniu w Dagomysie kończy się wojna w Osetii – większość regionu pozostaje pod kontrolą wojsk osetyjskich i rosyjskich. Do Abchazji wkraczają wojska gruzińskie, a Abchazi stawiają jej czynny opór i ogłaszają niepodległość. W tym czasie gruzińska prowincja Adżaria staje się w praktyce niezależna, jednak nie ogłasza niepodległości, nie prowadzi też działań militarnych, więc władze Gruzji nie interweniują.

1994 r. – Porozumienie w Moskwie uspokaja sytuację w Abchazji. Na jego mocy z mandatu ONZ w Abchazji stacjonują Kolektywne Siły Pokojowe, w których skład wchodzą wyłącznie żołnierze rosyjscy. Tbilisi traci więc kontrolę nad trzecią już częścią swojego terytorium.

1995 r. – Eduard Szewardnadze wygrywa wybory prezydenckie.

1998 r. – Wojna sześciodniowa gruzińsko-abchaska. Gruzja przegrywa ten konflikt.

2003 r. – Po sfałszowanych przez ekipę Szewardnadzego wyborach wybucha rewolucja róż. Prezydent ustępuje.

2004 r. – 4 stycznia na prezydenta zostaje wybrany Micheila Saakaszwili, zwolennik prozachodniego kursu Gruzji. Wkrótce odzyskuje kontrolę nad Adżarią, a jego polityka zaostrza relację z Osetyjczykami i Rosjanami, co prowadzi do ogłoszenia niepodległości przez Osetię Południową. Wybuchają sporadyczne walki w tym regionie kraju.

2008 r. – 8 sierpnia siły gruzińskie próbują ponownie odzyskać kontrolę nad Osetią Południową. Wkrótce zostają odparte przez wojska osetyjskie, ochotników z Osetii Północnej, a przede wszystkim siły rosyjskie, które wkrótce przekraczają granicę prowincji i okupują część Gruzji. W tym czasie Abchazi wypierają wojska gruzińskie z wąwozu Kodori i przesuwają granicę Abchazji do tych z 1921 r. W sierpniu Rosja podpisuje sojusz z Osetią Południową oraz Abchazją, uznając ich niepodległość.

TAGI: osetia, abchazja, gruzja

oceń