"Czyszczą" miasto seriami z karabinów

wp.pl | dodane 2010-12-03 (18:07)

A A A

W brazylijskich dzielnicach nędzy dzieci obcują z przemocą na co dzień (fot. AFP / Vanderlei Almeida)

Tysiące policjantów i żołnierzy oczyszczały w zeszłym tygodniu dzielnice nędzy w Rio de Janeiro z przestępców. Wrogie sobie gangi Vermehlo Commando i Amigos dos Amigos połączyły siły, by oprzeć się mundurowym. Natarcie było jednak nie do zatrzymania. Czy to początek końca mafijnych imperiów w Brazylii?

Gangsterzy, przeczuwając klęskę, zaczęli się wycofywać. Z faweli Vila Cruzeiro, swojej „stolicy”, uciekli do Complexo de Alemao, gdzie próbowali ukryć się wśród 400 tysięcy ludzi. Łowcy podążyli za nimi. I wygrali. Na najwyższych budynkach slumsów załomotały brazylijskie flagi.

Zeszłotygodniową ofensywę nazwano sukcesem. - Wygraliśmy. Przynieśliśmy wolność mieszkańcom Alemao - cieszył się pułkownik Mario Sergio Duarte, szef policji. Kilkudziesięciu przestępców zginęło, kilkuset zostało zatrzymanych, skonfiskowano wiele broni i narkotyków. Wśród ofiar byli także cywile.

Brazylia wysyła wojsko do walki z gangami - zobacz zdjęcia!

W ostatnich latach dużo mówi się o rozwoju gospodarczym Brazylii, możliwym dzięki mądrym reformom prezydentów Fernando Cardoso i Luli da Silvy. Milionom ludzi udało się dołączyć do klasy średniej, PKB znacznie wzrosło, a kraj ma coraz więcej do powiedzenia na arenie międzynarodowej. Niestety tam, gdzie było najgorzej - w gigantycznych osiedlach biedy, fawelach - niewiele się zmieniło.

W Rio de Janeiro, drugim największym mieście ojczyzny samby, co piąta osoba mieszka w takiej dzielnicy - to ponad milion ludzi. Kilkanaście tysięcy z nich należy do gangów. Większość ma od 15 do 24 lat.

Ale problemy brazylijskich faweli nie ograniczają się do uzbrojonych dzieciaków, dziwek i ich alfonsów, dilerów i ćpunów. Oni wszyscy są jedynie produktem beznadziei, która wypełnia cuchnące powietrze w slumsach.

Czytaj więcej: polski reporter opowiada o życiu w fawelach.

Złudna wolność

Przez stulecia na polach i plantacjach brazylijskich właścicieli ziemskich pracowały miliony niewolników z Afryki. W 1888 roku niewolnictwo zostało jednak obalone. Murzyni nie wiedzieli, co zrobić z wolnością: zostać w głębi kraju z pewną pracą za grosze u latyfundystów czy szukać szczęścia na wybrzeżu, w nieznanych, ale kuszących miastach portowych.

Spora część postanowiła zaryzykować. Brali, co mieli - a było tego niewiele - i ruszali. Już na miejscu okazywało się, że nic nie czeka na nowo wyzwolonych: ni roboty, ni pomocy. Nie mając dokąd wrócić, zaczęli budować na podmokłych terenach wokół miast szałasy, aby przetrwać gorszy okres. Blaszano-kartonowo-dyktowe osiedla stały się pierwszymi fawelami. A lepsze czasy nie nadeszły.

W latach 50. Brazylia wpadła w wir industrializacji. Przyszłością miał być przemysł, nowoczesne fabryki i kominy na wybrzeżu, a nie rozległe, marniejące już pola w interiorze. Potomkowie tych, którzy kilka dekad wcześniej postanowili zostać u panów, przymierali teraz głodem. Z nadzieją ruszyli więc w stronę oceanu. I tak jak ci przed nimi, odbili się od miast, w których nic na nich nie czekało. Wylądowali w slumsach. Ciągle byli głodni.

Fawele rozrastały się, pęczniały, krok po kroku zamieniały w bezkresne morza nędzy. W swe progi przyjmowały wszystkich: odrzutków, podrzutków, nieudaczników, desperatów, pechowców i "czarnuchów”, którym mieszkańcy centrów metropolii - przeważnie biali i Mulaci - zazdrośnie zatrzaskiwali drzwi przed nosem. Osiedla biedy nie były gościnnymi gospodarzami. - W mniej niż dwie dekady (1960-1980) kraj, którego 70% populacji mieszkało na terenach wiejskich, w chaotyczny sposób masowo przeniósł się do miast, w ekstremalnych warunkach ubóstwa i wyzysku - opisuje socjolog i były sekretarz bezpieczeństwa Rio de Janeiro Luis Eduardo Soares. Efektem stał się "społeczny, ekonomiczny, polityczny i kulturowy kryzys”.

Ogromniejące z każdym rokiem fawele coraz bardziej różniły się od śródmieść. W centrach budowano hipermarkety, szkoły, kina, szpitale, w górę wystrzeliwały kolejne wieżowce i stacje telewizyjne; ulice były stosunkowo bezpieczne i czyste. W śmierdzących, zazwyczaj pozbawionych kanalizacji slumsach wyrastały jedynie kolejne pokolenia ludzi, którzy rodzili się z wyrokiem: dożywotni niedostatek.

Ziarno zła

Na ulicach dzielnic nędzy zaczęły pojawiać się narkotyki i broń. Tysiące młodych ludzi szukało ucieczki w świecie kokainowych odlotów lub wyładowywało frustracje poprzez przemoc. W latach 80. przestępcy organizowali się gangi, a niektóre z nich - jak chociażby Vermehlo Commando i Amigos dos Amigos - są dziś potężnymi kartelami o międzynarodowym zasięgu.

Służby bezpieczeństwa nigdy nie lubiły zapuszczać się na tereny faweli. Ich mieszkańcy zawsze byli im nieprzychylni. "Skoro rząd nam w ogóle nie pomaga, dlaczego mielibyśmy szanować jego stróżów prawa?" myśleli. Gdy mafie urosły w siłę, patrolowanie slumsów stało się szczególnie niebezpieczne. Wiele obszarów zamieniło się w swoiste księstwa narkotykowych baronów. To oni ustalali zasady (np. kara śmierci za rabunek lub gwałt w swojej dzielnicy), kontrolowali, kto odwiedza i opuszcza ich włości, a nawet prowadzili swego rodzaju działalność pomocową dla najbiedniejszych. Tak było, i tak jest w dalszym ciągu.

poprzednia następna

[1] 2

TAGI: brazylia, rio de janeiro, policja, gang, zamieszki, strzelanina, fawele, bieda, michał staniul

oceń

Podziel się

zobacz ranking wiadomości

wiadomości

multimedia

galerie

Brazylia wysyła wojsko do walki z gangami - zdjęcia

w innych serwisach WP

Opinie

Masz pomysł? Uwagi? Napisz do nas!

Nick

Masz konto na WP? Zaloguj się Nie masz konta? Załóż konto!

Twoja opinia

Pozostało znaków: 4000

[Pokaż regulamin]

REGULAMIN

ostatnio aktywne | najnowsze | najstarsze | najczęściej oceniane | najczęściej odpowiadane

Ocena: 0 [0]

~M [2011-08-07 12:53]

"Cierpliwość cierpliwością, ale Brazylia w 2014 roku będzie gospodarzem piłkarskiego mundialu, a dwa lata późnej - Olimpiady." Nie olimpiady tylko Igrzysk Olimpijskich albo Igrzysk. Olimpiada to okres pomiędzy igrzyskami... :/